xxx

2011-2012 eğitim öğretim yılı 19 Eylül Pazartesi günü açıldı ve öğrenciler çok geçmeden derslerine odaklanmaya başladı. Bu sene Milli Eğitim Bakanlığı tarafından dağıtılan tüm ders kitaplarının yayın evleri değişti. Bu yüzden öğrenciler internette ödevlerini bulamamaya başladı. Fakat sizin için 11. Sınıf Edebiyat kitabının cevaplarını derledik. İşte 2011-2012 11. Sınıf Biryay yayınları Edebiyat Kitabı ve Cevapları ( Devamı gelecektir )

Sayfa 11.)

1.) Başkan, Kozan Milletvekili Fevzi Paşa ile Edirne Milletvekili İsmet Paşa’nın Mustafa Kemal Paşa’ya milletin şükranını belirtmek üzere gazi unvanı ve müşirlik (mareşallik) rütbesi verilmesi hakkında bir yasa önerileri olduğunu bildirerek yasa önerisini görüşmeye açtı.

2.) Boş

Sayfa 13.)

Değerlendirme

D
D
D
2.) C
3.) C
4.) D
5.) siyasi ve sosyal
…….. ………
6.) sosyal ve siyasi düşünceden etkilenirler ve gelecek nesiller yazdığı eserlerle yönledirirler .

Sayfa 15.)

3- Batılılaşma sözünden ne anladığınızı söyleyiniz.
Batı ülkelerine göre geri kalmış;siyasi,ekonomik,teknik, eğitim, hukuk vs. gibi alanlar da Batı seviyesine çıkma arzusu anlmına gelir.
4- Başlangıçtan günümüze değin edebiyatımızın dönemleri:
1-İslamiyet öncesi Türk Edebiyatı
a) Sözlü Edebiyat Dönemi
b) Yazılı Edebiyat Dönemi
2-İslamiyet sonrası Türk Edebiyatı
a) Divan Edebiyat Dönemi
b) Halk Edebiyat Dönemi
3- Batı Etkisindeki Türk Edebiyatı
a) Tanzimat Edebiyatı Dönemi
b) Servet-i Fünun Edebiyatı
c) Fecri A-ti Edebiyatı
d) Milli Edebiyatı
e) Cumhuriyet Dönemi
f) 1940 sonrası


ünite değerLendirme .
Y
D
D
secmeli sorular
c
d
b
Boşluk doldurma
sosyal ve siyasi
6.soru ise
sosyal ve siyasi düşünceden etkilenrler ve gelecek nesiller yazdığı eserlerle yönledirirler .

SAYFA 16 3. SORU
Kanun ve insanların eşitliği

SAYFA 18 1.SORU
-17. YY’dan sonra Osmanlı ekonomisinin bozulmasından bahsediyor.

2.SORU
Osmanlı Devleti’ni güçlü kılan Sosyal, Siyasi Etkenler
1-Tanzimat Fermanı’nın açıklanması
2-Toprak düzeninde değişme olması
3-Okul sayısı arttırıldı.
4-Halkın okuma yazma öğrenmesine hız verildi.

Güçlü Devlet Düzeninin Bozulma Nedenleri
1-Ana ticaret yollarının değişmesi
2-Osmanlı yöneticileri batıda oluşan ekonomik değişmelerin, üretim ilişkilerindeki gelişmelerin farkına varamaması.
3-İmparatorlukların büyük bir ordu ve donanma beslemeleri

4. ETKİNLİK

1-Ekonomik Çöküş
2-Tek Kurtuluş Yolu
3-
4-Muhteşem Yenilik
5-Toprak İşleyenindir
6-İkileşme
7-Yenileşme

SAYFA 19 3.SORU
Devlet güvenliğinin tehlikede olduğunu gösterir.

6.SORU
Hürriyete dayalı bir kanunla idare edilmeleri ve Avrupa’da büyük yapıların görülmesi

7.SORU
İkisi de yapılan yeniliklerden memnun.
Osmanlı’nın ilerlemesini istiyorlar.
İslam’ın güzel olduğunu belirtiyorlar.

SAYFA 19

3.Devlet güvenliğinin tehlikede olduğunu gösterir.

6.Hürriyete dayalı bir kanunla idare edilmeleri ve Avrupa’da büyük yapıların görülmesi

7.İkisi de yapılan yeniliklerden memnun.

Osmanlı’nın ilerlemesini istiyorlar.

İslam’ın güzel olduğunu belirtiyorlar.

Sayfa 20 – Değerlendirme

1 – Doğru , Yanlışlar

D

Y

D

D

2 – Boşluk Doldurma

Tanzimat

Batılaşma

3 – Boş

Ölçme ve Değerlendirme Soruları

1 – B

2 - B

3 - C

4 – B

5 – D

6 – D

7 – A

8 - D

9 - D

10 - C

Eşleştirme

Tanzimat Fermanı – Eşitlik

Medrese – Geleneksel Eğitim

Darülfünun – Modern Eğitim

Pozitivizm – Deney ve Gözlem

Sayfa 20 - Değerlendirme

1 – Doğru , Yanlışlar

D

Y

Y

D

2 - Boşluk Doldurma

Tanzimat

Batılaşma

3 – Boş

Ölçme ve Değerlendirme Soruları

1 - B

2 – C

3 – C

4 – D

5 - D

6 - D

7 - -

8 – B – D olabilir.

9 – D

10 - E

Eşleştirme

Tanzimat Fermanı – Eşitlik

Medrese – Geleneksel Eğitim

Darülfünun – Modern Eğitim

Pozitivizm – Deney ve Gözlem

Sayfa 21 – Ölçme ve Değerlendirme Soruları

1-B

2-B

3-C

4-D

5-D

6-A

7-A

8-C

9-E

14-Tanzimat Fermanı – Eşitlik

Medrese – Deney ve gözlem

Darülfünun – Modern eğitim

Pozitivizm – Geleneksel eğitim

Sayfa 21 – Ölçme ve Değerlendirme Soruları

1-B

2-B

3-C

4-D

5-D

6-A

7-A

8-C

9-E

14-Tanzimat Fermanı – Eşitlik

Medrese – Deney ve gözlem

Darülfünun – Modern eğitim

Pozitivizm – Geleneksel eğitim

Sayfa 25- Soruların Cevapları

*Eserin, yazıldığı dönemin zihniyeti ile ilişkisi: Var. Siyasi, sosyal ilişkileri metine yansımıştır.

*Eserde ele alınan temel çatışma (tema): Eski-Yeni

*Eserin anlatıcı ve anlatıcının bakış açısı: İlahi bakış açısı

*Eserin destan, masal,mesnevi, halk hikayesi gibi metinlerle ilişkisi: Anlatmaya bağlı olması

Sayfa 26

b. Edebiyat kitabında sayfa 17 deki 11 madde bu sorunun cevabı

4. Aydınlar ve yöneticiler istemiştir.

NOT : Bu fotoğradta bir yandan batı tarzı gelişmeler görülürken bir yandan da eski osmanlı tarzı görülmektedir.

Sayfa 27

3.idealist tip ve eğitimsiz tip görülmektedir.

4.Şairler sanat aracılıüıyla toplumu uyandırıp yükseltmek , geri kalmışlıktan kurtarmak ve baskıları ortadan kaldırmak amacıyla yazmışlardır.

Muallim naci ‘nin mektubunda koyu renkli kelimeler o dönemki gazete isimleridir.

b.Haklın eğeitim seviyesini yükseltmek için o dönemde gazetenin önemi büyüktür.

Tanzimat sanatçılarının yetişme şekilleri :

temel eğitimlerini klasik edebiyatla tanıyarak aldılar. doğu kültürüyle doğdular fakat osmanlı nın yönünü batıya çevirdiler.

Tanzimat’ın ortaya çıkış tarihi:

sanatsal olarak 1860 ta tercüman-ıahval gazetesinin çıkmasıyla

siyasi olarak 3 kasım 1839 da mustafa reşid paşa’nın gülhane hattı hümayunu okumasıyla .

Sayfa 28

8.Etkinlik

Tanzimat Edebiyatı

makale,deneme,roman,hikaye,mod ern tiyatro,eleştiri,anı

Değerlendirme

Y,D,D,Y

 

 

2.C

BOŞLUK DOLDURMA

-tanzimat edebiyatına

-halkı eğitmek amacıyla

5.E
Sayfa 30 -Hazırlık

1. deneme,makale,gezi yazısı,fıkra,eleştiri,röportaj

2.bilgi vermek amaçlı

dili göndergesel işlevde

kurmaca değildir

Sayfa 32

1.metin baslığıyla doğru orantılıdır

3.haddini,sınırını bilmeyen herkes için..

5.herkes sınırlarını ve vazifelerini bilmeli

6.sanat toplum içindir anlayışı gecerliydi . bu metinde bunun için yazılmıştır.

8.makaledeki kadar öğretici olmaz

xxx

12.betimleyici,öyküleyici,açıklay ıcı,tartışmacı

Sayfa 34 ile Sayfa 40 Arası Cevaplar

SORU: Metinde “hürriyet”le ilişkilendirilen kavramları tespit edip defterinize yazınız.

CEVAP: Vatan,yurt,halk,hak, egemenlik,ilerleme,iyilik,bilgi,kültür,eğitim…

SORU:Yazar, medeni üstünlüğe sahip ülkelerin her alanda gelişmesinin sebebini neye bağlıyor?

CEVAP:Yönetim anlayışlarındaki geniş ve sağlam prensiplere dayanan hürriyet anlayışına…

SORU:Metinde uygarlık tarihinin çeşitli dönemlerinden söz edilmiştir.Bu dönemlerle ilgili bilgiler neyi örneklemek veya ispat etmek amacıyla verilmiştir?

CEVAP: Medeniyet tarihinde özgürlüğün ne kadar önemli olduğunu ispat etmek amacıyla…

SORU:Yazar göre halkın çektiği sıkıntıların sebepleri nelerdir?

CEVAP:Bilgi ve kültür eksikliği, eğitim yetersizliği……

SORU: Eserin yazılış amacı nedir, yazarın hedeflediği okuyucu kitlesi kimler olabilir?

CEVAP: Eserin yazılış amacı bilgi vermek,aydınlatmak ve öğretmektir. Hedef kitle halktır.

SORU: Metnin tamamında yazarın iletmek istediği ana düşünce nedir?

CEVAP: Özgürlük, bir ulusun sadece hakkı değil insanlığın var oluşunun ve bütün mutluluklarının kaynağıdır.

SORU: Hak sorumluluk ve özgürlük kavramları Tanzimat dönemi eserlerinde ve günümüzde de ele alınıyor mu?

CEVAP: Bu kavramlar Tanzimat döneminde de günümüzde yazılı ve görsel basında işlenmektir.

SORU: “Hürriyet” adlı metnin ana düşüncesini ele alan farklı türde metinler yazılabilir mi? Günümüz eserlerinde de aynı düşünce ele alınıyor mu?

CEVAP: Hürriyet düşüncesi farklı türde metinlerde de (tiyatro,denem,şiir) ele alınabilir.Bu düşünce günümüzde de ele alınmaktadır.

SORU : Metinde dil hangi işlevde kullanılmıştır?

CEVAP: Ağırlıklı olarak göndergesel işlevde kullanılmıştır.

SORU: Metinde yer alan “hürriyet,iyilik,güzellik…” gibi kelimeler daha çok ilk anlamlarıyla mı yan anlamlarıyla mı kullanılmıştır?

CEVAP: Metin öğretici metin olduğu bu kelimeler daha çok ilk (gerçek) anlamlarıyla kullanılmıştır.

SORU: Metindeki ifadeler ne ölçüde açık ve kesindir?

CEVAP: Metin öğretici metin olduğu için ifadelerin açık,net ve kesin olmasına gösterilir.Bu metinde yazar buna dikkat etmiştir.

SORU: Metnin anlatım türü nedir?

CEVAP: Öğretici anlatım türü…Bunun yanında açıklayıcı,kanıtlayıcı anlatım türleri de kullanılmıştır.

SORU: Metinde özgürlüğü hak eden halka hakkını teslim etmesi için kime çağrıda bulunuyor?

CEVAP: Devlet yönetimine,idarecilere…

SORU: Halkın hürriyeti hak edişi konusunda ileri sürülen görüşleri ve bunların nedenlerini söyleyiniz.

CEVAP: “Halkın bilgi ve kültür bakımından henüz özgürlüğü hazmedemeyecek bir seviyeye gelmediği ,halka özgürlük verilirse bunun büyük tehlikeler doğurabileceği “ ileri sürülen düşüncelerdendir.

SORU: Metnin anlatımını açıklık,kesinlik, yalınlık duruluk bakımından değerlendiriniz.

CEVAP: Metin açık anlatımın özelliklerine sahiptir.

SORU: Yazar, günlük hayattan alınan kelimelerle kavram ve terimleri niçin bir arada kullanmıştır?

CEVAP: Metin halka hitap ettiği için konunun daha iyi anlaşılmasını sağlamk, soyut kavram ve terimleri somutlaştırmak amacıyla…

SORU: Metinde geçen Tanzimat’ın getirdiği özgür ortamla dile getirilebilen yeni kavram,terim ve ifadeleri sıralayınız.

CEVAP: “Hürriyet, hak,hükümet, kamuoyu, ilerleme, egemenlik…”

 

 

SORU: “Halife,padişah” gibi ifadelerle “hükümet merkezi,hak,kamuoyu” gibi kelimelerin aynı metinde kullanılmasını makalede bir bendi verilen Fransız bir subayın şiirinin çevirisinin aruz ölçüsüne uygun yapılmasının İslam medeniyeti ve Batı uygarlığının yenileşme hareketleri üzerindeki etkisini değerlendiriniz.

“Halife, padişah” gibi sözcüklerle bir Fransız subayın şiirinin şarkı sözüyle nitelendirilmesi ve bu şiirin aruza uygun çevrilmesi “eski” ; “hükümet merkezi, hak, kamuoyu” gibi sözcükler ise Batılı özellikler taşımaktadır.Bu durum Tanzimat dönemindeki ikilemi yansıtmaktadır.Eski-yeni çatışması diye de adlandırılabilecek bu durum dönemin aydınlarını ikileme düşürmüştür.Tanzimat döneminde klasik edebiyatın etkisi devam etmiş,dilde sadeleşmek taraftarı olunmak istense de Arapça-Farsça kelime ve tamlamalar kullanılmaya devam etmiştir.

SORU: Tanzimat Dönemindeki eski-yeni çatışmasıyla ilgili bilgiler nelerdir?

CEVAP: Tanzimat dönemi sanatçıları Doğu ile Batı kültür dünyası arasında kesin bir tavır belirleyemiş, ikili bir anlayış içinde dönüp durmuştur. Tanzimat Dönemi Edebiyatı öğretici metinlerinde ikilik yani eski-yeni, yerli-Batılı çatışması temada, dilde (Arapça, Farsça kelime ve kavramlarla–yeni kavramlar) ifade biçimlerinde varlığını hissettirmiştir.Tanzimat Döneminde yeninin yanında eskinin de devam etmesi anlayışı Tanzimat şiirlerinde de görülmüştür.Aruz eski hakimiyetini devam ettirmiş,Divan şiirinin şekilleri ve sanatları da tamamen atılamamıştır.

SORU: Tanzimat dönemi eserlerinde görülen ikiliğin ( eski-yeni)bu metnin dil ve ifade biçimi üzerindeki etkileri nasıldır?

CEVAP: Tanzimat Dönemi Edebiyatı öğretici metinlerinde bu metinde olduğu gibi ikilik yani eski-yeni, yerli-Batılı çatışması temada, dilde (Arapça, Farsça kelime ve kavramlarla–yeni kavramlar) ifade biçimlerinde varlığını hissettirmiştir.Metinde Arapça ve Farsça kelime ve tamlamalar kullanılmıştır.

 

 

SORU: Metin hangi geleneğe bağlı kalınarak yazılmıştır?

CEVAP: Öğreti metin geleneğine

SORU: Tanzimat döneminde gazetelere verilen önemi açıklayınız.

CEVAP :

• Halkın bilgilendirilmesinde ve eğitilmesinde bir araç olmuştur.

• Batıya ait edebiyat ürünlerinin tanınmasında yayımlanmasında en önemli araç gazetedir.

• Basılan kitaplar ve oynanan tiyatrolarla ilgili haber vermişlerdir.

• Roman ve tiyatro eserlerinin yazı dizisi halinde (tefrika) yayımlanması sağlanmıştır.

• Edebi yapıtlarda halkın sorunlarının işlenmesine araç olmuştur.

• Toplumun haberlerden ve yeniliklerden haberdar olmasını sağlamıştır.

• Dilin sadeleşmesinde önemli katkıları olmuştur.

• Geniş insan topluluklarına ulaşılması gazete sayesinde olmuştur.

SORU:Eserden hareketle yazarın fikri ve edebi yönüyle ilgili çıkarımlarda bulununuz.

CEVAP:

• İmparatorluğun baskıcı yönetimine karşı çıkan, sürekli muhalif bir aydın olarak Ebuzziya Tevfik daha çok siyasî kimliğe sahiptir.

• Hürriyetin medeniyetlerin ilerlemesindeki rolünü iyi bilmektedir.

• Halkı bilinçlendirmek, eğitmek gibi amaçları vardır.

• Gazete ve dergiciliğe çok önem vermiştir.

 

Sayfa 39 – Ölçme ve Değerlendirme

Y,D,D,Y

2.Açıklama , aydınlatma,bilgi verme

. sade acık anlaşılır

atatürk ilke ve inkılapları

3.Farklı bakış açıları ve farklı eserler ortya çıkar

4.A

5.Halkın eğeitim seviyesini yükseltmeye çalıştılar ve edebiyatı bir araç olarak gördüler

6.Benliği asla kaybetmemeli

Sayfa 42 

3. Sorudaki tablonun cevapları

Aruz ölçüsü – Asonans ve Aliterasyon – Lirik Anlatım – Beyit – Bir devlet büyüğünü övme -Çok fazla imge var.

4. sorudaki tablo

1. Bölüm 1 – 14 – Yüksek değerlerin ortaya konması

2. Bölüm 15 – 17 – Osmanlı tarihine olan hayranlık ve bağlılık

3. Bölüm 18 – 21 – Hürriyet duygusunun yoğun işlenmesi

4. Bölüm 22 – 24 – Vatan

5. Bölüm 25 – 31 – Hürriyet ve gelecek umudu

Sayfa 43

10. Didaktik

11.Sanat,toplum içindir.

SORU – CEVAP ŞEKLİNDE SAYFA 40 İLE 51 ARASI CEVAPLAR

SAYFA 42

SORU:Hürriyet’in Kasidesinin yazılış amacı nedir?

CEVAP: “Hürriyet”e övgü sunmak, toplum ve birey için hürriyetin ne denli önemli olduğu anlatmak için …

SORU: Kasidenin ahenk özelliklerini,nazım birimini,temasını ve imgelerini bulunuz.

CEVAP:

Ölçü: Aruz ölçüsü (Mefâîlün mefâîlün mefâîlün mefâilün kalıbında)

Ses Benzerlikleri: Tekrar eden “-den” ler redif, “-et’ler tam kafiyedir.

Söyleyiş tarzı: Şiirin iç akışında, kasidenin sunulduğu kişinin özelliklerini yansıtan kelime ve tamlamalar seçilmiştir. Namık Kemal’in kasidesi ise soyut bir konuya yazıldığı için şair çok fazla mübalağa sanatını kullanmamıştır. Bu durum, şiirlerin yazıldığı ortamın zihniyetiyle, yani edebî, siyasi ve sosyal özelliklerime yakından ilgilidir.

Tema: Hürriyet sevgisi

İmgeler: Vatan yolunda toprak olmak,hamiyet kanıyla yoğrulmak, gayret-cevher, zincire vurulmuş aslan, hürriyetin güzel yüzü,

SORU-1:Tanzimat Döneminden önce yazılan klasik kasidelerinde hangi temalar işlenirdi?

CEVAP: Din ve devlet büyüklerine övgü…

SORU-2: Namık Kemal’in kasidesinde işlediği tema ile klasik kasidede ele alınan temayı karşılaştırdığınızda belirlediğiniz benzerlik farklılıklar ve benzerlikler nelerdir?

CEVAP : Her ikisinde de övgü vardır,ama klasik kasidede din ve devlet büyüklerine övgü yer alırken Hürriyet Kasidesi’nde soyut bir kavram olan hürriyet övülmüştür.

SORU-3: Namık Kemal’in kasidesi şiir türlerinden hangisine uygun ton ve vurguyla okunmalıdır? Neden?

CEVAP: Epik bir tonlama ve vurguyla okunmalıdır? Çünkü hürriyetin niteliğine uygun şatafatlı yiğitçe,mertçe ,kahramanca bir üslupla yazılmıştır.

SORU-4: Şiirin söyleyiş tarzı ile yazıldığı dönemin sosyal ve siyasi yapısı arasında nasıl bir ilişki kurulabilir?

CEVAP: Şiirde hürriyete övgü temasının şekillendirdiği epikçe söyleyiş tarzı dönemin sosyal ve siyasi yapısıyla yakından ilgilidir.

SORU-5: Şair “bab-ı hükumet, ey yareli şir-i jiyan” sözleriyle kimi ve neyi kastetmektedir?

CEVAP: Bab-ı hükumet diyerek devletin icra yetkisine sahip kurumu yani hükümet , yareli şir-i jiyan (yaralı kükreyen aslan) diyerek hürriyeti kastetmektedir.

SORU-6: Şiirde geçen “milet,vatan,devlet,hürriyet” gibi kelimelerin Tanzimat döneminin tarihi ve sosyal değerleriyle ilişkisini açıklayınız.Dönemin anlayışını ve değerlerini yansıtan diğer kelimeleri de siz söyleyiniz.

CEVAP: Tanzimat dönemi, yeni değer ve kavramlarla yeni türlerin bir arada kullanıldığı bir dönemdir. Bu devirde başlatılan sosyal, siyasi, askerî, ekonomik, idarî yenilikler, insanların dünya algısını da belli oranda etkilemiştir. Eskiden insanların hürriyetle ilgili bir sorunları yoktu. Ama devrin sosyal ve siyasi yapısının etkisiyle hürriyet üzerinde konuşmak değerli bir hal aldı. Bunun en önemli sebebi, Avrupa’dan ithal edilen kavramlar, değer yargılarıyla Osmanlı devletinin zor bir devirden geçmesidir. Devlet, savaşlarda yeniliyor, ekonomisi çok kötüye gidiyordu. Bu durumda yaşayan insanlar da ülkelerinin bağımsızlığını kaybedeceğinden korkuyorlardı. Şair de hürriyet’in bu devirde yaşayanlar için neden önemli olduğunu şiirinde anlatmaya çalışmıştır. Sonuç olarak, bu şiirin devrin gerçekliğini doğru bir biçimde yansıttığını söyleyebiliriz.Dönemin anlayışını ve değerlerini yansıtan diğer kelimeler:

“Cihangirane bir devlet çıkardık bir aşiretten> tarihi bir değeri

Mürevvet-mend olan mazluma el çekmez ianetten > sosyal değeri

Çıkar asar-ı rahmet ihtilaf-ı rey-i ümmetten > sosyal değeri

SORU-7: Şiirin temasının Tanzimat yıllarında yaşanan sosyal,siyasi gelişme ve değişmelerle ilişkisini açıklayınız.

CEVAP: Cevabı 6.soruda verildi.

SAYFA 43

SORU-8:“Dönersem kahpeyim millet yolunda azimetten/Anılsın mesleğimde çektiğim cevr ü meşakkatler” dizelerinde hangi şahıs veya iyelik eki kullanılmıştır? Aynı şahıs eklerinin kullanıldığı diğer örnekleri metinden bulup tahtaya yazınız.Bu kullanımları 15.16 ve 17.beyitteki şahıs ifade eden sözcük ve eklerle karşılaştırınız.

CEVAP: 1.tekil şahıs ekleri (ben)kullanılmıştır.15.16 ve 17.beyitlerde 1.çoğul şahıs (biz) kullanılmıştır.

SORU – 9 : “Hürriyet Kasidesi” ile aynı temayı işleyen Divan şiiri örneklerinin bulunup bulunmadığını söyleyiniz.

CEVAP: Hürriyet teması Tanzimatla birlikte edebiyatımızda işlenen bir tema olduğu Divan şiirinde bu temayı işleyen şiir bulunmaz.

b) SORU: Tanzimat şiirinde görülen yeni kavramların Aydınlanma Dönemi ile ilişkisini belirleyiniz.

CEVAP: Tanzimat şiirinde görülen “akıl,ilerleme,deney,hürriyet” kavramları Aydınlanma düşüncesiyle ilişkilidir.Çünkü Aydınlanma Dönemi Ortaçağ’da hüküm süren dünya görüşüne karşı yeni bir dünya görüşünün ortaya çıkması ve temellendirilmesidir.Bu düşünceye göre aklın aydınlattığı kesin doğrulara ve bilginin ilerlemesine dayanan entelektüel bir kültür egemen olmalı ve kültür sonsuz şekilde ilerlemelidir.Böylece ilerleme ideali insanın geleneğin köleliğinden kurutlarak sürekli mutluluk ve özgürlük yolunda gelişeceği düşüncesine dayandırılır.

SORU-10: Namık Kemal’in bu kasidesi lirik,didaktik,epik , satirik ve dramatik şiir türlerinden hangisine daha yakındır?

CEVAP: Kasidede bolca eleştiri yapıldığından satirik şiire daha yakındır.

SORU-11: İncelediğiniz şiir “Sanat sanat içindir.” “Sanat toplum içindir.” Anlayışlarından hangisine daha yakındır?

CEVAP: “Sanat toplum içindir.” Anlayışı…

SORU : Hürriyet Kasidesinde hangi edebi akımın etkileri görülür?

CEVAP : Romantizmin…

SORU 12: Kasidenin divan ve Tanzimat şiiri geleneğiyle ilişkisini açıklayınız.Şiirin klasik kasidenin hangi özelliklerini yansıttığını belirleyiniz.

• Beyitler halinde yazılması

• 31 beyitten oluşması

• Kafiye düzeninin aa/ba/ca/da/ea/… olması

• Aruz ölçüsünün kullanılması

SAYFA 44

B) SORU : Edebiyatımızda ilk kez Namık Kemal tarafından kullanılan kelime veya kelime grupları hangileridir?

CEVAP: Vatan, millet, özgürlük.

SORU  : Bu şiir Namık Kemal’in fikirlerini ne derecede yansıtmaktadır?

CEVAP: Namık Kemal, doğru bildiğini söylemekten çekinmeyen bir yazardır. Vatanını ve hürriyetini çok sevdiği için, ülkenin içinde bulunduğu zor şartlardan kurtarılması için elinden gelen her türlü gayreti göstermiştir. (Vücudun mayası, vatan toprağıdır; bu vücut, acı ve sıkıntı içinde vatan yolunda toprak olursa, en küçük bir üzüntü duyulmaz. ) Devrin siyasi kişileriyle de irtibatı olan şair, hükümeti yanlış icraatları sebebiyle eleştirmştir. (Görüp ahkâm-ı asrı münharif sıdk u selametten/Çekildik izzet ü ikbal ile bab-ı hükûmetten… Dünyada zalimin yardımcısı, aşağılık kimselerdir; insafsız avcıya hizmetten zevk alan ancak köpektir…)Bu eleştiri onun dürüst bir insan olduğunu gösterir. Şiirinde de dediği gibi, makam, mal mülk ve şöhret için alçalmamış, hak bildiği yolda hiçbir şeyden korkmadan dosdoğru ilerlemiştir. Ona göre Avrupalıların Osmanlı’ya göre bazı teknik üstünlükleri vardır. Bu teknik üstünlüğü onlardan alırsak, biz­deki “hamiyet” mayası bizi onlardan daha zengin ve üstün yapacaktır. Bu amaçla yazdığı yazılarda ülkenin İslam birliği içinde refaha kavuşabileceğini, ülkenin ırk olarak farklı köklerden gelen milletlerinin tek bir potada, yani din potasında birleşebileceğine inanmış bir fikir adamıydı. Ayrılıkları değil, birlik olabileceğimiz yönlerimizi hep en üstte tutmalıyız. Namık Kemal, bu ideali uğrunda pek çok eser yazmıştır.

Bu şiir Namık Kemal’in en fazla ezberlenen, bilinen şiiridir. Onun şahsiyetinin bütün olumlu taraflarıyla, hürriyet kavramı etrafında ördüğü düşüncelerini en iyi yansıtan bu şiir, hürriyet ve vatan sevgisinin en değerli örneğidir. Bu şiir, sadece edebî anlamda bir tesire sahip değildir. Toplum üzerinde olumlu tesirleri olan, vatan ve hürriyet sevgisini kuşaklara aşılamış bir eserdir. Bu şiir, devrin zihniyetini yansıtan bir aynadır.
 2.METİN

SORU: Ziya Paşa’nın gazelinin ahenk özelliklerini,nazım birimini, temasını, ve imgelerini bulup yazınız.

CEVAP:

Ölçü: Aruz ölçüsü

Ses benzerlikleri: İlk beyitte “-ler gördüm” redif, “âne” zengin uyaktır.Her beytin son dizesinin de kendi arasında uyaklı olduğunu unutmayınız.

Nazım birimi: Beyit

Tema: Toplumsal eleştiri

İmgeler: Küfür diyarı,akıl hastahanesi durumundaki Bâb-ı Âli

SAYFA 45

SORU 1: Tanzimat’tan önce yazılan klasik gazellerde hangi temalar işlenmiştir?

CEVAP: Aşk,kadın,şarap,tabiat güzellikleri.
SORU-2: Ziya Paşa’nın gazelinde işlediği tema ile klasik gazelde ele alınan temayı karşılaştırınız.

CEVAP: Klasik gazelde bireysel temalar işlenirken Ziya Paşa’nın gazelinde toplumsal sorunlar ele alınmıştır.

SORU-3 :Ziya Paşa’nın gazeli lirik şiir okunurken kullanılan vurgu ve tonlama ile okunabilir mi?

CEVAP: Okunamaz, çünkü bu gazelde bir eleştiri söz konusudur.Tema bir şiirin vurgu ve tonlamasını belirleyen en önemli ögelerdendir.

SORU 4: Bu gazel işlediği tema ve temayı ele alış biçimi söyleyişi yönünden halk şiirindeki hangi nazım türüne benzemektedir?

CEVAP: Taşlamaya…

DEVAMI EKLENECEK !!

xxx